Чукъурлы фурунлар ичюн къаттылыкъ сынав стандартларынынъ учь категориясы бар, яни Vikers, Rockwell ве Rockwell къаттылыкъ къыйметлери бар. Сыджакъ ишлев усулына коре, юзюни сёндирюв ве темпераментли иссилик ишлев фурунларыны ве химиявий сыджакъны ишлев фурунлары да фаркълыдыр.
Химиявий иссилик ишлемелерининъ эсас техникий параметрлери къаттылашкъан къатлам теренлиги ве юзюнинъ къаттылыгъыдыр. Къаттылаштырылгъан къатлам теренлигини даа Vikers къаттылыгъыны тестирлев ярдымынен сынамакъ керек. Чалышкъанлыкъ 50HRC-ке къадар олгъан ерге къадар олгъан месафени ойле бир дереджеде сынап бакъынъыз. Бу къаттылаштырув теренлигидир.
Химиявий иссилик ишлеви бир я да бир къач химиявий элементлернинъ атомларынен зал юзюни инфильтрация этмектир, ве бунынънен заготовка юзюнинъ химиявий теркибини, къурулышыны ве хусусиетлерини денъиштирмектир. Сёнген ве алчакъ-вайдер темпераментинден сонъ, заготовканынъ юзю юксек къаттылыкъкъа малик, эскирювге ве контакт ёргъунлыкъ кучюне малик, заготовканынъ озеги исе юксек къаттылыкъкъа малик.
Чукъурлы фурун химиявий иссилик ишлемесининъ залиндеки юзю къаттылыгъы тести юзюни сёндирген иссилик ишлемесининъ къаттылыкъ тестине бенъзей. Экисини де Vikers къаттылыкъ сынавджысы, юзю Рокуэллнинъ къаттылыкъ сынавджысы я да Rockwell къаттылыгъыны сынамакъ мумкюн. Лякин азотлы къалынлыгъынынъ къалынлыгъы инджедир, умумен 0,7мм-ден зияде дегиль, шунынъ ичюн Rockwell къаттылыкъ тестерини энди къулланмакъ мумкюн дегиль.
Эгер детальлернинъ ерли къаттылыкъ талаплары юксек олса, ерли сёндирювни индукцияны къыздырув ве башкъа усулларнен япмакъ мумкюн. Бойле къысымлар, адет узьре, ресимлердеки ерли сёнюв иссилик ишлемесининъ ерлешкен ерини ве ерли къаттылыкъ къыйметини къайд этмек керек. Къысымларнынъ къаттылыкъ тести бельгиленген ерде япылмакъ керек. Къаттылыкъны сынав алетинде HRC къаттылыгъынынъ къыйметини сынамакъ ичюн Rockwell къаттылыкъ тести къулланыла биле. Эгер иссилик ишлемеси къаттылашув къатламы ашагъы олса, юзюни Rockwell къаттылыкъ тестерини HRN къаттылыгъынынъ къыйметини сынамакъ ичюн къулланмакъ мумкюн.
Чукъур фуруныны юзюни сёндирюв ве темпераментли иссилик ишлемеси, адет узьре, индукция я да атеш къыздырувы ярдымынен япыла. Эсас техникий параметрлер юзюнинъ къаттылыгъы, ерли къаттылыкъ ве къаттылаштырув къатламынынъ теренлигидир. Къаттылыкъ тестини Vikers къаттылыкъ сынавджысы, Rockwell я да Rockwell къаттылыкъ тести япмакъ мумкюн. Тест кучюнинъ (масштаблы) сечими эффектив къаттылаштырув къатламынынъ теренлиги ве заготовканынъ юзю къаттылыгъынен багълыдыр. Бу ерде къаттылыкъ сынавджыларынынъ учь чешити бар.
«Викерс»нинъ къаттылыкъ сынавджысы сыджакънынъ юзюнинъ къаттылыгъыны тешкермекнинъ муим вастасыдыр. О, 0,05 мм къадар индже юзюни къаттылаштырылгъан къатламны сынамакъ ичюн 0,5-100 кг сынав кучюни къуллана биле. О, энъ юксек догърулыкъкъа малик ве заготовканынъ юзюнинъ къаттылыгъында бираз фаркъны айыра биле. Бундан гъайры, эффектив къаттылаштырылгъан къатлам теренлигини Vikers къаттылыгъыны тестлемек де тапмакъ керек. Шунынъ ичюн юзюнинъ иссилик ишлемесини алып баргъан бирлемлер ичюн Vickers къаттылыкъ тестини донатмакъ керек я да чокъ сайыда юзюнинъ сыджагъыны къуллана.
Юзь Rockwell къаттылыкъ сынавджысы да юзюни сёндирген заготовкаларнынъ къаттылыгъыны сынамакъ ичюн пек келише. Юзь Rockwell къаттылыкъ тести учь ольчюге маликтир. О, 0,1 мм-ден зияде олгъан эффектив къаттылашув теренлиги олгъан чешит юзюни къаттылаштырылгъан залларны сынап бакъа биле. Юзь Rockwell къаттылыкъ тестерининъ догърулыгъы «Викерс»нинъ къаттылыкъ тестерининъки киби юксек олмаса да, о, талапларгъа кейфиетни идаре этмек ве сыджакъны темизлев станцияларынынъ тасильли тешкерюв васталары оларакъ джевап бере биле. Бундан да гъайры, о, адий чалышув, къолай къулланув, алчакъ фият, тез ольчю ве къаттылыкъ къыйметлерини догърудан-догъру окъувнынъ хусусиетлерине маликтир. Юзь Rockwell къаттылыкъ сынавджысы тез ве no now- юзю сыджагъы- ишлетильген залыларнынъ бирер-бирер ишленген сюрюлери ичюн къулланыла биле. Бу маденлерни ишлемек ве машиналар истисал заводларында буюк эмиетке маликтир.
Чукъурлы фуруннынъ юзюни иссилик ишлев къаттылаштырув къатламы къалын олгъанда, Rockwell къаттылыкъ тестерини де къулланмакъ мумкюн. Къаттылаштырув къатламынынъ къалынлыгъы 0,4-0,8мм олгъанда, ГРА шкаласы къулланыла биле, къаттылашкъан къатламнынъ къалынлыгъы 0,8 мм-ден зияде олгъанда, ГРК шкаласы къулланыла биле.
Vikers, Rockwell ве Rockwellнинъ учь къаттылыкъ къыйметини бири-бирине къолайлыкънен чевирмек ве стандартлар, ресимлер я да къулланыджылар тарафындан талап этильген къаттылыкъ къыйметлерине чевирильмек мумкюн. Уйгъун конверсия джедвеллери халкъара стандарт ИСО, Америка стандарт ASTM ве къытай стандарт ГБ/Т-де бериле.
